X-ışını-gümüş halid kristalleri etkileşimi söz konusudur.
Sadece röntgen filmleri hem enerjiyi alır hem de görüntüyü taşır. Röntgen cihazı
yardımıyla röntgen filmi çekilebilmektedir. Röntgende vücudu geçen
x ışınları doğrudan gümüş bromür
emülsiyonu taşıyan röntgen filmi üzerine
düşürülerek fotografik bir görüntü elde
edilir. Bu incelemede iyonizan radyasyon
kullanılır.
Radyasyon, atomlardan enerji salınmasıdır. Bu salınma elektromanyetik
titreşimler şeklinde olursa X ışınları oluşur.
Üzerinde görüntü oluşmuş röntgen filmine radyografi veya röntgenogram
denir. Radyografi ya incelenecek bölgeden doğrudan X ışını geçirerek
(direkt-düz radyografi) veya incelenecek yapının içine veya çevresine
kontrast madde verdikten sonra X ışını geçirerek (kontrastlı radyografi)
yapılır.
X ışınları ya da röntgen ışınları temas ettikleri maddelerin elektron
kaybetmelerine yani iyonize olmalarına neden olan yüksek enerjili radyasyondur.
Bu ışınlar tanı amaçlı kullanılan filmlerin çekilmesine kullanılırlar. Doza bağlı
olarak hücre bölünmesi ve genetik yapısında bozulmalara neden olabilirler.
Röntgen ışınlarının da dahil olduğu iyonize radyasyona en hassas olan hücreler
hızlı bölünen hücrelerdir bu nedenle gelişmekte olan fetus ve ona ait dokular bu
ışınlardan en fazla zarar görmesi beklenilen yapılardır.
Burada dikkat edilmesi gereken nokta sadece ışın ile temas eden dokunun
etkilenmesi ve bu ışınların vücut içinde seyahat etmemesidir. Örneğin çekilen
bir el filminde alınan ışınlar vücut içinde ilerleyerek rahme kadar ulaşmaz.
Röntgen, kemik yapılar, akciğerler, meme, sindirim sistemi ve üriner
sistemin incelenmesinde kullanılır.
Düşük doz verilerek yumuşak doku incelemeleri de yapılabilir.
Röntgen cihazı, içerisine film kaseti yerleştirilebilen büyük düz bir masa,
masanın üzerinde hareket ettirilebilen X-ray tüpü, masanın uç tarafında
ayakta yapılan çekimler (Akciğer grafisi vb.) için kullanılan ve içine film
kaseti konulan statif levhası ve çekim dozlarının ayarlandığı kumanda
panelinden oluşur.
Gebe ve gebelik şüphesi olan durumlarda çekim ertelenmeli veya hasta kendi
doktoruna danışmalıdır.
Çekimin yapılacağı bölgeye göre takılar, gözlük veya metal objeler
çıkarılmalıdır.
Akciğer veya kemik yapıların çekimi için önceden hazırlık gerekmez.
İVP ve direkt üriner sistem çekimlerinden önce mutlaka randevu alınmalı ve
gereken hazırlıklar öğrenilmelidir.
