Deklanşör

Fotograf makinesinde istediğimiz anda fotografı çekmek için bir anahtar bulunur. Bu anahtar hem mekanik hem de elektronik bölümleri harekete geçirir. Bu sayede vizörden gördüğümüz görüntüden yansıyan ışık film düzlemine düşürülerek film pozlanır. Kurulmuş olan obtüratör sisteminde perdenin önceden belirlenen süre kadar açılıp tekrar kapanmasını sağlayan ve makinenin gövdesine monte edilmiş olan yaylı düğmeye deklanşör denir.

Elektronik makinelerde deklanşör iki konumlu olarak çalışır. Deklanşöre dokunulduğunda pozometre çalışır ve ışık miktarı ölçümü elektronik olarak yapılır. Diyafram bu bilgiyle otomatik olarak ayarlanır. Uygun enstantane elektronik olarak hesaplanır ve ayarlanır. Bu bilgiler vizörde veya görüntülü panelde yazılır. Gerekirse önceden bilgi verilmişse hafızaya alınır. Deklanşöre basıldığında ise elektronik olarak senkron motorlar yardımı ile ayna açılıp kapanır, flaş devreye sokulur ve pozlanan film sarılır. Arka arkaya film çekildiğinde bu işlemler otomatik olarak tekrarlanır. En son film sarılarak yeni film pozlanmak için hazırlanır. Film bittiğinde ise film geri sarılır.

Mekanik makinelerde ise deklanşöre dokunulduğunda pozometre çalışarak ışık ölçümü yapılır. Bu bilgi enstantane olarak vizörde ışıklı veya ibreli olarak gösterilir. Fotografcı ayarları kendisi yaparak makineyi hazırlar. Deklanşöre basıldığında ise mekanik olarak ayna ve obtüratör açılarak ışık film düzlemine düşürülür. Bu sayede fotograf çekilmiş olur.



Deklanşöre basıldığında makine özellikle düşük enstantanelerde sallanarak film üzerine düşen ışığın farklı yerlere düşmesine neden olabilir. Bu durum görüntünün netliğinin bozulmasına ve birkaç görüntünün üst üste oluşmasına neden olur bu sebepten fazla süreli pozlandırmalarda mutlaka deklanşöre basarken makineyi titretmemek gerekmektedir.

Üretici firmalar tarafından fotograf makineleri sağ ele göre üretilmektedir ve deklanşöre basan parmak sağ elin işaret parmağıdır. Sol elini kullanan fotografçılar için ya özel üretimler yapılmakta ya da sağ elini kullanmaktadırlar.

Deklanşöre basarken bilek ve el hareket ettirilmemeli sadece işaret parmağı küçük bir hareketle basılmalıdır. Bir silah ile atış yaparken nasıl tetik boşluğu alınıp tetiğe basılıyorsa aynı yöntem kullanılmalı deklanşör boşluğu hesap edilerek küçük bir hareket yapılmalıdır. Makine deklanşöre basıldıktan sonra da bir süre aynı konumda tutularak el pozisyonu değiştirilmektedir.

Düşük enstantanelerde makineyi hazırladıktan sonra sehpa üzerine veya kelepçe ile makineyi sabitleştirdikten sonra zaman ayarlayıcıyı devreye sokarak makineye hiç dokunmadan fotograf çekmek de hayırlı olabilir.

Deklanşörün bu olumsuzluğunu gidermek amacıyla deklanşör hortumu da kullanılabilir. Deklanşör hortumu fotograf makinesi aksesuarları bölümünde anlatılmıştır.